In ons vakgebied kan ‘liner op maat’ veel betekenen… Thermovormbaar. Binnenvorm op maat maar standaard buitenvorm. Vorm op maat maar uniforme diktes. Gespoten. Gekalanderd… Hoewel ze heel verschillende eigenschappen hebben, worden al deze producten ‘liner op maat’ genoemd.
Laten we de meest voorkomende productiemethoden doornemen om deze verschillen helder te krijgen.
Niet alle liners op maat zijn gelijk
Als we ‘liners op maat’ zeggen, is het verleidelijk te denken dat ze allemaal hetzelfde zijn — maar de werkelijkheid is veel diverser. Afhankelijk van de productiemethode biedt elk type liner op maat andere kenmerken en beperkingen.
1 · Geïnjecteerde liners
De oorspronkelijke manier om een liner op maat te produceren bestaat uit het maken van een mal op maat waarin silicone (of een ander polymeer) wordt geïnjecteerd.
Hoe het werkt
Eerst wordt een fysiek positief model gemaakt dat de vorm van het ledemaat kopieert — van oudsher met gips, maar ook door het ledemaat te scannen en schuim te frezen, een positief model te 3D-printen, enz. Dit positieve model dient als binnenste malcomponent.
Ten tweede wordt een offerlaag, doorgaans een schuimachtig materiaal, op het positieve model aangebracht en afgeslepen om de gewenste linerdikte te verkrijgen.
Ten derde wordt een buitenste maldeel gemaakt, doorgaans door een dikke thermoplastische plaat vacuüm te vormen over het positieve model + de offerlaag.
Ten slotte wordt de schuimlaag verwijderd, waardoor er een lege ruimte ontstaat tussen het positieve gietmodel en de buitenste thermoplastische schaal, waarin silicone (of een ander polymeer) wordt geïnjecteerd.
Voordelen
- De lokale dikte kan worden geregeld, hoewel de nauwkeurigheid afhangt van de methode om de mal te maken
- Kan een zeer goede pasvorm bieden
Nadelen
- Zodra de mal is gemaakt, kan de vorm van de liner niet meer worden aangepast om de evolutie van het ledemaat te volgen
- Afhankelijk van de methode om de mal te maken, kan de reproduceerbaarheid van de vorm problematisch zijn
2 · Thermovormbare liners
Een andere traditionele manier om een liner op maat te verkrijgen, is werken met een liner waarvan de elastomeerlaag is gemaakt van een thermovormbaar materiaal.
Hoe het werkt
Ten eerste wordt een fysiek positief model gemaakt dat de vorm van het ledemaat kopieert (door gipsafdruk, scannen en uitfrezen van schuim, 3D-printen, enz.).
Ten tweede wordt de liner op de fysieke kopie van het ledemaat geplaatst en een tijdje verwarmd. Onder invloed van de warmte neemt het thermovormbare materiaal de vorm van de ledemaatkopie aan en behoudt het deze na afkoeling.
Voordelen
- Snel en eenvoudig aan te passen
- Betaalbare oplossing
Nadelen
- De uiteindelijke vorm kan maar beperkt afwijken van de oorspronkelijke linervorm — sommige ledematen kunnen daardoor niet worden aangemeten
- Diktes kunnen niet op maat worden gemaakt
3 · Binnenzijde op maat & buitenzijde standaard
Dit proces, dat door sommige fabrikanten wordt gebruikt, is een evolutie van de oorspronkelijke injectiemethode en biedt een hybride oplossing tussen maatwerk en standaard.
De binnenkant van de liner wordt afgestemd op de vorm van het ledemaat, terwijl de buitenkant een standaardvorm heeft. Deze standaard buitenvorm vergemakkelijkt het aanbrengen van een stoffen overtrek en suspensie-elementen, en helpt om resultaten van industriële kwaliteit te verkrijgen.
Hoe het werkt
Ten eerste wordt er een 3D-scan van het ledemaat gemaakt.
Daarna wordt de scan aangepast aan een ‘gestandaardiseerde’ buitenvorm, volgens de beschikbare buitenmalmaten. Deze vorm wordt geproduceerd (bijvoorbeeld door schuimfrezen) als binnenmal.
Ten derde wordt het binnenste maldeel in het standaard buitenste maldeel geplaatst en wordt de liner geïnjecteerd.
Voordelen
- Goede pasvorm dankzij de binnenvorm op maat
- Oplossing van industriële kwaliteit die kwaliteitsproducten mogelijk maakt tegen betaalbare productiekosten
Nadelen
- Diktes volgen uit standaard-buiten / op-maat-binnen — ze kunnen niet lokaal worden gestuurd
- Niet geschikt voor alle ledemaatvormen: beperkt door de beschikbare gestandaardiseerde buitenmallen
4 · HTV-siliconen liners
Een ander bekend type liner op maat wordt gemaakt van ‘HTV’-silicone (hoge-temperatuur-vulkaniserend). Deze silicone is een pasta en wordt dus niet gespoten, maar in vellen op een positief model aangebracht om de gewenste vorm en diktes te verkrijgen.
Hoe het werkt
Ten eerste wordt er een positief model van het ledemaat gemaakt.
Ten tweede wordt de HTV-silicone (soms HCR genoemd) gekalanderd (uitgerold) tussen twee rollen om een vel pasta-achtig materiaal te verkrijgen. Door de afstand tussen de rollen aan te passen, wordt de dikte van het vel geregeld.
Ten derde worden de vellen op het positieve model aangebracht. Er kunnen meerdere lagen worden aangebracht om de dikte te variëren.
Voordelen
- Zeer goede duurzaamheid
- Geschikt voor patiënten met een hoge druktolerantie, bij wie het ledemaat geen gevoelige zones heeft
Nadelen
- Diktes kunnen niet worden gekopieerd als de liner versleten is — de herhaalbaarheid is beperkt
- De hardheid is doorgaans veel hoger, wat leidt tot minder demping/comfort en moeilijker aantrekken
5 · Onze oplossing: 3D-geprinte siliconen liners
Op basis van de vaststelling dat elke beschikbare methode soms tekortschoot, heeft MotionTech een eigen 3D-printtechnologie voor silicone ontwikkeld die siliconen liners kan printen.
Ze is speciaal ontwikkeld voor de uitdagingen van het maken van protheseliners — het nauwkeurig printen van hoge objecten met dunne wanden en zachte materialen.
Lokale diktes en hardheid kunnen worden gevarieerd, en het eindproduct kan met submillimeternauwkeurigheid worden gereproduceerd.
Daarmee werd Your® Liner in 2020 in Europa gelanceerd. De unieke mogelijkheden van de technologie werden met veel enthousiasme onthaald.
Hoe het werkt
Eerst wordt een 3D-scan van het ledemaat gemaakt. De prothesemaker configureert de liner via het bestelplatform van MotionTech — hardheid, diktes, suspensieconfiguratie, esthetische personalisatie en meer.
Daarna maakt het CAD-team van MotionTech op basis van de scan het 3D-model van de liner. De vorm wordt ter validatie aan de prothesemaker voorgelegd om te garanderen dat de verwachte kenmerken goed zijn doorgevoerd.
Ten slotte wordt het model geprint en nabewerkt om de uiteindelijke liner op maat te verkrijgen.
Dus, wat verandert er echt?
Hoewel al deze liners onder de noemer ‘op maat’ vallen, verschillen hun mogelijkheden sterk afhankelijk van hoe ze gemaakt worden — van comfort en aantrekgemak tot de mogelijkheid om diktes aan te passen of een liner in de toekomst te vernieuwen.
Daarom is het essentieel om verder te kijken dan het etiket en de werkelijke mogelijkheden van elke technologie te begrijpen.
Tot slot
Niet alle liners op maat zijn gelijk. Hoewel traditionele methoden nog steeds een belangrijke rol spelen, bieden nieuwere technologieën zoals 3D-printen van silicone nieuwe niveaus van aanpasbaarheid, nauwkeurigheid en patiëntgericht ontwerp.
Of u nu een prothesemaker bent die de beste oplossing zoekt of een patiënt die zijn opties wil begrijpen: de sleutel is dieper kijken. Vraag uzelf af: wat heb ik nodig van deze liner? Wat telt het zwaarst — diktecontrole? Herhaalbaarheid? Kosten? Aanpasbaarheid op lange termijn? Lokale hardheidscontrole?
Bij MotionTech betekent op maat ook echt 100% op maat. Maar maatwerk mag niet ten koste gaan van kwaliteit — Your® Liner is gemaakt om ongeëvenaarde functionele en esthetische personalisatie te bieden met industriële kwaliteit als norm.